Từ ngày 1/1/2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh sẽ có những thay đổi quan trọng, tác động trực tiếp đến cách tính thuế và quản lý hoạt động kinh doanh hằng ngày. Theo quy định mới, phương thức thuế khoán sẽ từng bước được bãi bỏ, thay vào đó là cơ chế kê khai và tự nộp thuế theo nhóm ngành, yêu cầu hộ kinh doanh chủ động hơn trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế. Điều này đồng nghĩa với việc sổ sách kế toán, hóa đơn và chứng từ không còn mang tính hình thức, mà trở thành yếu tố bắt buộc để đảm bảo tuân thủ pháp luật và tránh rủi ro bị truy thu, xử phạt.
Trong bối cảnh đó, các giải pháp quản lý bán hàng như Tendoo giúp hộ kinh doanh chuẩn hóa dữ liệu doanh thu – chi phí, lưu trữ hóa đơn và xuất báo cáo rõ ràng, hỗ trợ việc kê khai thuế trở nên đơn giản, minh bạch và dễ kiểm soát hơn.
1. Hộ kinh doanh được chia thành 3 nhóm theo quy mô doanh thu
Từ ngày 01/01/2026, dự thảo chính sách Thuế mới sẽ mang đến những quy định rõ ràng và linh hoạt hơn cho các hộ kinh doanh tại Việt Nam. Theo đó, các hộ kinh doanh sẽ được phân thành 4 nhóm dựa trên doanh thu hàng năm, với mỗi nhóm có quy định riêng về thuế, kê khai, hóa đơn và chế độ kế toán. Sự phân nhóm này giúp người kinh doanh dễ dàng xác định nghĩa vụ thuế, tối ưu chi phí và vận hành hoạt động một cách minh bạch, chuyên nghiệp.
Nhóm 1 – Doanh thu dưới 500 triệu
Nhóm hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu là lựa chọn lý tưởng cho những ai muốn bắt đầu kinh doanh với thủ tục tối giản. Với mức thuế GTGT và thuế TNCN miễn hoàn toàn, các chủ hộ có thể tập trung tối đa vào phát triển hoạt động kinh doanh mà không lo áp lực về nghĩa vụ thuế.
Đặc biệt, việc kê khai chỉ cần một lần trong năm và không bắt buộc hóa đơn điện tử hay chế độ kế toán giúp người kinh doanh tiết kiệm thời gian và chi phí vận hành. Đây là cơ hội vàng để khởi nghiệp linh hoạt và nhanh chóng, phù hợp với những hộ kinh doanh nhỏ, mới bước vào thị trường.
Nhóm 2 – Doanh thu từ 500 triệu đến 3 tỷ
Nhóm hộ kinh doanh doanh thu từ 500 triệu đến 3 tỷ mang đến sự cân bằng hoàn hảo giữa quyền lợi và trách nhiệm thuế. Với mức thuế TNCN linh hoạt 15% nếu xác định được chi phí, hoặc áp dụng tỷ lệ ngành nghề nếu không xác định được chi phí, chủ hộ có thể dễ dàng tính toán và tối ưu chi phí thuế.
Hóa đơn điện tử và chế độ kế toán được bắt buộc hoặc khuyến khích, giúp quản lý doanh thu minh bạch, chuyên nghiệp hơn. Việc kê khai theo quý cũng giúp doanh nghiệp nhỏ vận hành bài bản, chuẩn bị tốt cho việc mở rộng trong tương lai. Nhóm này là lựa chọn ưu việt
Nhóm 3 – Doanh thu từ 3 tỷ đến dưới 50 tỷ
Nhóm hộ kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đến dưới 50 tỷ là bước tiến quan trọng để phát triển thành doanh nghiệp nhỏ chuyên nghiệp. Mức thuế TNCN 17% trên doanh thu sau chi phí và kê khai GTGT theo quý tạo sự minh bạch, giúp xây dựng uy tín với khách hàng và đối tác.
Hóa đơn điện tử bắt buộc và chế độ kế toán linh hoạt cho phép chủ hộ lựa chọn phương thức phù hợp nhất với quy mô hoạt động. Đây là cơ hội để mở rộng kinh doanh, chuẩn hóa vận hành, và sẵn sàng bước vào môi trường kinh doanh chuyên nghiệp với quy mô lớn hơn.
Nhóm 4 – Doanh thu trên 50 tỷ
Nhóm hộ kinh doanh doanh thu trên 50 tỷ đại diện cho những doanh nghiệp hàng đầu trong khu vực. Với thuế TNCN 20% và kê khai GTGT theo tháng, chủ hộ hoàn toàn chủ động trong quản lý tài chính, minh bạch với cơ quan thuế và đối tác.
Hóa đơn điện tử bắt buộc cùng chế độ kế toán linh hoạt giúp tối ưu hóa quản trị và tăng uy tín trên thị trường. Đây là lựa chọn cho những doanh nghiệp lớn, muốn củng cố vị thế, mở rộng quy mô và sẵn sàng đón nhận cơ hội tăng trưởng vượt trội trong tương lai.
2. Thay đổi chính so với trước đây
So với quy định trước đây, dự thảo chính sách Thuế mới từ 01/01/2026 mang đến sự phân nhóm rõ ràng hơn cho các hộ kinh doanh dựa trên doanh thu. Trước kia, nhiều hộ kinh doanh thường áp dụng một phương thức tính thuế chung, dẫn đến khó khăn trong quản lý và thiếu linh hoạt. Nay, với 4 nhóm doanh thu riêng biệt, mỗi hộ sẽ dễ dàng xác định nghĩa vụ thuế phù hợp với quy mô hoạt động của mình.
Một thay đổi đáng chú ý là quy định về kê khai, hóa đơn và chế độ kế toán được áp dụng linh hoạt hơn. Nhóm nhỏ vẫn được giữ ưu đãi về thủ tục tối giản, không bắt buộc hóa đơn điện tử hay chế độ kế toán, trong khi các nhóm lớn hơn sẽ áp dụng hóa đơn điện tử và kê khai định kỳ nhằm tăng tính minh bạch và chuyên nghiệp trong quản lý tài chính.
Ngoài ra, mức thuế suất cũng được điều chỉnh theo quy mô doanh thu, từ 0% đến 20%, giúp hộ kinh doanh vừa và lớn có thể tối ưu chi phí, đồng thời khuyến khích phát triển quy mô. Sự thay đổi này tạo điều kiện thuận lợi để các hộ kinh doanh vừa bảo vệ lợi ích, vừa chuẩn hóa hoạt động, sẵn sàng hội nhập với môi trường kinh doanh hiện đại.
Như vậy, hộ kinh doanh cần chủ động theo dõi và kê khai chính xác các số liệu phát sinh, đồng thời chuẩn bị đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo đúng quy định của pháp luật. Việc này không chỉ giúp quản lý tài chính minh bạch, mà còn tránh rủi ro pháp lý và các khoản xử phạt hành chính khi cơ quan thuế kiểm tra, đối chiếu cuối kỳ. Chủ động trong kê khai và lưu trữ chứng từ là nền tảng để hộ kinh doanh phát triển bền vững, xây dựng uy tín và tin cậy với khách hàng cũng như đối tác.
3. Tác động đối với hộ kinh doanh
Các quy định thuế mới, đặc biệt là việc bãi bỏ hình thức thuế khoán và chuyển sang cơ chế tự kê khai theo doanh thu thực tế, đang tạo ra những thay đổi đáng kể trong cách hộ kinh doanh quản lý và vận hành hoạt động của mình. Tác động không chỉ nằm ở nghĩa vụ thuế, mà còn lan sang toàn bộ quy trình ghi nhận, lưu trữ và kiểm soát số liệu kinh doanh:
- Yêu cầu minh bạch hóa doanh thu và chi phí tăng cao: Hộ kinh doanh không còn dựa vào mức thuế ấn định cố định như trước, mà phải phản ánh đúng doanh thu phát sinh. Điều này đòi hỏi việc ghi nhận doanh thu, chi phí phải đầy đủ, có căn cứ rõ ràng và nhất quán theo thời gian.
- Trách nhiệm về sổ sách và chứng từ thuộc hoàn toàn về hộ kinh doanh: Mọi hóa đơn, chứng từ liên quan đến hoạt động bán hàng và mua vào cần được lưu trữ đầy đủ. Bất kỳ thiếu sót hoặc sai lệch nào trong dữ liệu đều có thể dẫn đến rủi ro khi kê khai, đối chiếu hoặc kiểm tra thuế.
- Áp lực quản lý tăng mạnh trong các kỳ cao điểm thuế: Khi đến thời điểm kê khai hoặc quyết toán, hộ kinh doanh phải cung cấp dữ liệu doanh thu – chi phí trong thời gian ngắn. Nếu sổ sách được quản lý thủ công hoặc rời rạc, khối lượng công việc sẽ dồn dập, dễ phát sinh sai sót và căng thẳng.
- Cách quản lý thủ công bộc lộ nhiều hạn chế: Việc ghi chép bằng sổ tay hoặc file riêng lẻ khiến số liệu khó tổng hợp, dễ nhầm lẫn và thiếu tính liên kết giữa bán hàng, chi phí và tồn kho. Những hạn chế này trở nên rõ rệt hơn khi yêu cầu quản lý ngày càng chặt chẽ.
- Chuẩn hóa và số hóa dữ liệu trở thành nhu cầu tất yếu: Trước tác động của các quy định mới, việc áp dụng công cụ hỗ trợ quản lý sổ sách hoặc các phần mềm bán hàng điện tử giúp hộ kinh doanh chủ động hơn trong tuân thủ thuế, giảm áp lực vận hành và từng bước nâng cao tính chuyên nghiệp, hướng tới phát triển bền vững.
4. Giải pháp tối ưu sổ sách & minh bạch thuế
Trước những thay đổi lớn về chính sách thuế từ năm 2026, việc chuẩn bị sổ sách bài bản và minh bạch ngay từ sớm là cách hiệu quả nhất để hộ kinh doanh tránh bị động và giảm áp lực khi bước vào các kỳ kê khai. Thay vì tiếp tục ghi chép thủ công rời rạc, nhiều hộ kinh doanh đang chủ động chuyển sang sử dụng phần mềm quản lý bán hàng và hóa đơn để chuẩn hóa dữ liệu ngay từ hoạt động hằng ngày.
Tendoo là giải pháp được thiết kế riêng cho hộ kinh doanh, giúp ghi nhận và lưu trữ tự động toàn bộ dữ liệu bán hàng, hóa đơn và chứng từ trên một nền tảng thống nhất. Chủ hộ có thể theo dõi doanh thu, chi phí, lãi – lỗ theo ngày hoặc theo tháng một cách rõ ràng, hạn chế tối đa sai sót trong quá trình ghi chép và tổng hợp số liệu.
Không chỉ hỗ trợ quản lý nội bộ, Tendoo còn giúp hộ kinh doanh chủ động đáp ứng yêu cầu của cơ quan thuế. Khi cần đối chiếu hoặc xuất báo cáo, dữ liệu được trích xuất nhanh chóng, đầy đủ và nhất quán, giúp giảm rủi ro truy thu, xử phạt và tiết kiệm đáng kể thời gian, công sức.
Trước những thay đổi về chính sách thuế từ năm 2026, chuẩn hóa sổ sách ngay từ bây giờ chính là chìa khóa giúp hộ kinh doanh bước vào mùa thuế một cách chủ động và nhẹ nhàng. Với Tendoo, hộ kinh doanh có thể dễ dàng kiểm soát số liệu, lưu trữ chứng từ đầy đủ và sẵn sàng cho mùa cao điểm thuế.
Bài viết khác
